دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، که برای حضور در نشست سران گروه ۷ (G7) به شهر اویان در فرانسه رفته است، در حاشیه این اجلاس، به پرسشهایی درباره توافق با جمهوری اسلامی ایران پاسخ داد.
رهبران آمریکا، کانادا، فرانسه، آلمان، ایتالیا، بریتانیا و ژاپن در این نشست حضور دارند و انتظار میرود تحولات مربوط به ایران پس از توافق تهران و واشنگتن، جنگ اوکراین، مسائل تجاری و موضوعهای مرتبط با فناوری و اقتصاد دیجیتال از مهمترین محورهای این نشست باشد.
رئیسجمهوری آمریکا روز سهشنبه در جریان دیدار با امیر قطر در اویان، گفت که به اسرائیل پیشنهاد داده است سوریه مسئولیت حزبالله را برعهده بگیرد زیرا «آنها بهتر از پس کار برمیآیند».
ترامپ همچنین افزود که ایالات متحده هیچ پولی در ایران سرمایهگذاری نمیکند و هدف توافق «تنها اطمینان از دست نیافتن جمهوری اسلامی ایران به سلاح هستهای بوده است».
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
رئیسجمهوری آمریکا هشدار داد که اگر جمهوری اسلامی ایران بخواهد به سلاح هستهای دست پیدا کند، «جهنم بر سرشان خراب خواهد شد».
او در عین حال تصریح کرد که به دنبال تغییر حکومت در ایران نیست و این موضوع هرگز بخشی از اهدافش نبوده است. همچنین گفت که مرحله بعدی مذاکرات با جمهوری اسلامی ایران از دور نخست مذاکراتی که به یادداشت تفاهم اعلامشده اخیر منجر شد، «آسانتر» خواهد بود.
پیش از اظهارات ترامپ، جیدی ونس، معاون رئیسجمهوری آمریکا، هم بامداد سهشنبه ۲۶ خردادماه با انتشار ویدیویی در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد توافقی که آمریکا به آن دست یافته است، تضمین میکند جمهوری اسلامی ایران هرگز به سلاح هستهای دست پیدا نکند. او همچنین گفت بر اساس این توافق، تنگه هرمز «فورا باز میشود» و قیمت نفت و گاز طی ۲۴ ساعت گذشته کاهش یافته است.
ونس ادعا کرد ترامپ برنامه هستهای تهران را «بهطور کامل متلاشی کرده است» و افزود این توافق دو مسیر پیش روی تهران قرار میدهد: یا با ارائه تعهدات بلندمدت برای بازسازی نکردن برنامه هستهای، به اقتصاد جهانی بازگردد یا در صورت تلاش برای احیای آن برنامه، با کمبود منابع لازم برای این کار روبرو شود.
او افزود که در ماههای آینده مشخص خواهد شد که آیا جمهوری اسلامی ایران برای برچیدن بلندمدت برنامه هستهای خود جدی است یا نه.
معاون رئیسجمهوری ایالات متحده روز دوشنبه هم در گفتگو با برنامه «نایتلی نیوز» شبکه انبیسی، تاکید کرده بود که بر اساس مفاد یادداشت تفاهم میان واشنگتن و تهران، بازرسان سازمان بینالمللی انرژیاتمی «قطعا» به ایران بازخواهند گشت.
ونس با اشاره به اینکه بازگشت بازرسان یکی از ارکان و بخشهای اصلی این توافق است، تصریح کرد که در متن این تفاهمنامه بهصراحت از آژانس بینالمللی انرژی اتمی و ایالات متحده خواسته شده است به ایران برای نابودی ذخایر اورانیوم با غنیسازی بالا کمک کنند.
او در خصوص جدول زمانی اجرای این بند تاکید کرد که این موضوع یکی از محورهای کلیدی گفتگوهای روز جمعه خواهد بود که همه طرفها گرد هم میآیند تا ضمن امضای این توافق،مذاکرات فنی را رسما آغاز کنند.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، هم روز سهشنبه گفت دور جدید مذاکرات با آمریکا از روز جمعه ۲۹ خرداد و پس از امضای رسمی «تفاهمنامه پایان جنگ» آغاز خواهد شد.
عراقچی که در نشستی با حضور نمایندگان دیپلماتیک کشورهای خارجی در تهران سخن میگفت، افزود: «یادداشت تفاهم بین ایران و آمریکا روز یکشنبه نهایی شد و بهزودی امضای رسمی آن صورت خواهد گرفت، احتمالا روز جمعه و در محلی که مشخص خواهد شد. همزمان، دور جدید مذاکرات جمهوری اسلامی ایران و آمریکا برای رسیدن به توافق نهایی آغاز خواهد شد.»
عراقچی افزود: «از نظر ما، آمریکا و اسرائیل یک طرف تفاهمنامه پایان جنگ و ایران و حزبالله طرف دیگر آناند» و اضافه کرد که برای خاتمه جنگ، اسرائیل باید از لبنان خارج شود و در صورت حمله مجدد اسرائیل به لبنان، این مسئله بهعنوان ادامه جنگ در نظر گرفته خواهد شد.
این اظهارات در حالی است که بنیامین نتانیاهو و یسرائیل کاتز، نخستوزیر و وزیر دفاع اسرائیل، روز دوشنبه اعلام کردند طرف این تفاهمنامه نیستند و از لبنان خارج نمیشوند.
ایالات متحده و حکومت ایران هنوز متن یادداشت تفاهم برای پایان دادن به جنگ را منتشر نکردهاند، اما هر دو طرف این توافق را بهعنوان یک دستاورد بزرگ برای خود معرفی میکنند.
رسانههای حکومتی ایران میگویند این توافق که شامگاه یکشنبه حاصل شد و گفته میشود قرار است روز جمعه در سوییس امضا شود، خروج اسرائیل از لبنان، کنترل تهران بر تنگه هرمز و نپذیرفتن محدودیتهای جدید بر برنامه هستهای را هم شامل میشود. در مقابل، آمریکا تاکید کرد که برخی از این ادعاها نادرست و برای مصرف داخلی در ایراناند و جیدی ونس، این توافق را «پیروزی بزرگ برای مردم آمریکا» خوانده است.
تفاوت روایتها نشان میدهد اختلاف میان دو طرف حتی پس از اعلام تمدید آتشبس برای بازگشایی تنگه و آغاز دوباره مذاکرات هستهای، همچنان پابرجا است.
در این توافق، آزادسازی میلیاردها دلار دارایی ایران مطرح است که انگیزه مهمی برای تهران محسوب میشود، در حالی که دولت ترامپ نیز به دنبال پایان دادن به جنگ و کاهش قیمت انرژی است. با این حال، هر دو طرف با مخالفانی در داخل هم روبرو هستند و حتی تهدید کردهاند در صورت شکست مذاکرات، ممکن است دوباره درگیری رخ دهد.
اسماعیل قاآنی، فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران، دوشنبهشب در گفتگو با شبکه خبر صداوسیما، ضمن اشاره به اینکه «راه طولانی با آمریکا و اسرائیل داریم» گفت: «حماس بهزودی بازسازی میشود. اجزای جبهه مقاومت در جنگ پیشقدم مبارزه بودند و در سختترین شرایط مقابل دشمن آمریکاییــاسرائیلی ایستادگی میکنند.»
قاآنی در ادامه گفت که «بابالمندب فقط یکی از نقاط راهبردی در دست مقاومت است و جاهای دیگر هم هستند که اگر لازم باشد، فعال میشوند.»
